Rara, wie bedacht ‘Dada’?

Hoewel de dadaïsten in het begin eensgezind samenwerkten om hun ideeën en creaties aan de (kunst)wereld te etaleren, waren de meningen over de grondlegger van de naam ‘dada’ verdeeld. Er waren meteen meerdere dadaïsten die beweerden dat ze de naam hadden (uit)gevonden.

Bron: missero.it

In de Parijse groep gold begin jaren twintig Tristan Tzara als ontdekker ervan. Na zijn terugkeer uit Zürich, waar de eerste bijeenkomsten van de dadaïsten plaatsvonden in café Voltaire, beweerde de Roemeense dichter dat hij de term in de Larousse, het bekende Franse naslagwerk, had gevonden.

Er gingen echter ook geruchten dat de Duits-Franse beeldhouwer Hans Arp de bedenker van de naam ‘dada’ was. Deze twist leidde er zelfs toe dat Tzara Arp tot een rectificatie zou hebben gedwongen die in 1921 in het tijdschrift ‘DADA’ verscheen: ‘Hierbij verklaar ik dat Tristan Tzara het woord dada op 8 februari 1916 om 18.00 uur ontdekte; ik was zelf met mijn twaalf kinderen aanwezig toen hij het woord voor het eerst uitsprak, dat ons uiteraard met enthousiasme vervulde’.

Toch lijkt geen van beiden zich de credits van de naamgeving te mogen toerekenen. De meest geloofwaardige versie is die van de Duitser Richard Huelsenbeck die in zijn memoires ‘En avant dada’ schreef: ‘Het woord dada werd door Hugo Ball en mij toevallig in een Duits-Frans woordenboek ontdekt, toen we een naam zochten voor Madame le Roy, de zangeres van ons cabaret. Dada betekent in het Frans ‘stokpaardje’. Het woord maakt indruk door de bondigheid en de suggestiviteit ervan. Dada werd na korte tijd het symbool van alles wat wij in Cabaret Voltaire aan kunst lanceerden’.

Hugo Ball. Bron: dada-companion.com

De Zwitserse kunstenaar Ball gebruikte het begrip al in de eerste editie van het tijdschrift ‘Cabaret Voltaire’, mei 1916. ‘Het eerste doel van de hier verenigde kunstenaars is de uitgave van een internationale revue. La revue paraîtra à Zurich et portera le nom “Dada” (”Dada”). Dada Dada Dada Dada.

 

Met dank aan: Dietmar Elger – Dadaïsme (uitgeverij Taschen)

Advertenties

3 gedachtes over “Rara, wie bedacht ‘Dada’?

  1. Wat er is, is de naam en die is misschien van een ander.

    ‘Hoera, de boter is op!’ van ‘John Heartfield, dadaïstische agitator’ in een eerdere bijdrage mocht er overigens wel zijn.

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s