De dos en don’ts van Seneca

De gymnasiasten onder onze lezers zullen zeker gehoord hebben van Seneca. Dat wil niet zeggen dat je een gymnasium-opleiding nodig hebt om zijn teksten te lezen. De filosofische essays van Lucius Annaeus Seneca (4 v. Chr.–65 n. Chr.) zijn namelijk zeer leesbaar en de moeite waard bovendien.

Seneca (Hans Ollermann)Seneca was een Romeins schrijver en stoïcijns filosoof. Ook was hij de belangrijkste man achter keizer Nero en daarmee de eerste echte spindoctor uit de geschiedenis.
Maar wie was hij eigenlijk? Ten eerste was hij dus stoïcijn maar rechtlijnig was hij daarin zeker niet. Door de rijkdom die hij vergaarde als adviseur werd hij door tijdgenoten met scheve ogen aangekeken. De benaming ‘katholieke stoïcijn’ (Filosofie Magazine) past daarom goed bij hem.

Seneca - Innerlijke rustMaar Seneca had meerdere kwaliteiten, zo kon hij existentiële levensvraagstukken zeer precies duiden.
Hij geeft naar aanleiding van een brief van 
Serenus, een goede vriend, gevraagd en ongevraagd advies over diens keuzes in het leven.
Serenus worstelt met zijn stemmings
wisselingen en vraagt zich af waarom hij zo rusteloos is. Maar vooral hoe hij afkomt van die rusteloosheid. Een niet toevallige parallel naar de huidige eenentwintigste-eeuwer die alles wil beleven maar met het ‘is dit alles’ blijft zitten. Seneca helpt zijn vriend en fungeert zo als raadgever, of wat we nu coach zouden noemen, voor de jonge Romein.
Hij komt tot uiteenlopende adviezen, 
bijvoorbeeld over het kiezen van vrienden: ‘neem ze zo min mogelijk bedorven!’ Over luxe en bezit: ‘bij mensen die totaal niet lezen zie je complete collecties retorica en historiografie met boekenplanken tot het plafond.’ Over tegenslag: ‘Besef dus dat elke toestand weer kan veranderen. Al wat iemand anders oploopt kun jij ook oplopen.’ Over ontspanning: ‘En grote mannen, ik zei het al, gaven zichzelf elke maand op vaste dagen vrij …’
En algemeen: ‘Kijk goed wat je talenten en mogelijkheden zijn en maak je niet druk om zinloze zaken.’
Van een ervaringsspecialist als Seneca kun en moet je het voorgaande serieus nemen. Dat niet iedereen lof over hem sprak heeft eerder te maken met de mensen die kwaad van hem spraken.

Inmiddels zijn er naast ‘Innerlijke rust’, nog drie traktaten vertaald door classicus Vincent Hunink. Wat NUtblog betreft smaakt het naar meer, het zijn ideale zelfhulpboeken avant la lettre.

Seneca – Innerlijke rustVincent Hunink (vert.). Uitgeverij Athenaeum. ISBN 978 90 253 00562. Prijs: € 9,95.

Bronnen: vincenthunink.nl en Filosofie Magazine nr. 11, 2013
(Afbeeldingen: Hans Ollermann – flickr.com en uitgeverijathenaeum.nl)

6 gedachtes over “De dos en don’ts van Seneca

  1. Zoiets lees ik graag en is in mijn ogen weer leerzaam en sterk, voorzitter. U bent op dreef de laatste tijd.

    Wat me minder bevalt, is de lastige chronologische ontsluiting van voorafgaande bijdragen op Nutblog. Misschien te verhelpen met een rubriek Chronologisch in de Categorie-indeling? Of doe ik iets verkeerd?

    1. Beste Wallie, dank voor het compliment, het is boeiend om me erin te verdiepen.
      In de rechterzijbalk van het blog vind je een kopje ‘Ons archief’ met een chronologisch overzicht van ruim vijf jaar NUtblog-artikelen :)

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s