Paolo Ventura ‘Behind the walls’

Uit de tijd

Je zou iets van de oude Jan Cremer in hem kunnen zien, door z’n opgeheven hoofd en halflange haar. Met een camera op zijn borst loopt hij opgewekt door de stad. Hij loopt en loopt, staat stil, neemt pontificaal een foto en loopt verder. Deze zestiger, altijd gestoken in een wit synthetisch pak met een losjes wapperende blauwe sjaal, flaneert door de straten Utrecht.
De man is zijn eigen reisleider, een toerist die stilstaat in de tijd.
De laatste tijd denk ik vaak aan hem. Niet in de laatste plaats omdat hij naast onze stressvolle tijd lijkt te staan.

Tijdprofessor
Om die stress te ontvluchten plande ik vorige maand een tripje naar de oude stad Trier. Onderweg kwam ik door vertraging in een stoptrein terecht. De stations onderweg heb ik niet precies geteld maar het waren er minstens vijftien; geen moment heb ik gedacht ‘wat duurt dit lang’. Het uitzicht op de Moezel was prachtig en de tijd verstreek langzaam. De aankomst in Trier was wat later dan verwacht maar soit, ik had niets gepland.
Toeval of niet, las ik onderweg een artikel van een Duitse ‘tijdprofessor’. Professoren hebben de neiging van Duitse afkomst te zijn en er ingewikkelde theorieën op na te houden. Deze Karlheinz Geißler licht echter helder toe hoe ‘we geleid worden door de klok’.
Door kinderverlamming moest de 72-jarige altijd zijn eigen tempo aanhouden en had meer tijd nodig dan anderen. Dit feit gaf hem interessante inzichten die leidden tot de oprichting van zijn adviesbureau.

Het ritme van de klok
Een vijfde van de bevolking heeft het gevoel tijd te kort te hebben, voelt zich daardoor gestrest en lijdt daar geestelijk en/of lichamelijk onder. We hebben meer te doen in dezelfde tijd. Dit zorgt ervoor dat we twee uur minder slapen dan onze voorvaderen in de 19e eeuw. Managers verwerken meer boodschappen; 30.000 per jaar versus duizend in de jaren 70.
Geißler meent: ‘Vanaf de middeleeuwen werd de kloktijd1 gebruikt voor een efficiënte handel. Tijd werd letterlijk geld. Het ritme van de klok heeft een duidelijke monetaire klank en die horen we nog steeds.’ Het onvoorwaardelijke basisinkomen2 noemt hij dan ook als een oplossing, naast luisteren naar ons bioritme.

Paolo Ventura ‘Vanishing man’

Adagio
De professor, die zelf een afspraak per dag plant, geeft daarnaast als tip meer elasticiteit en overgangen: ‘Alleen kinderen en bejaarden mogen langzaam zijn. Daartussenin moeten we snel zijn. Verscheidenheid van tijd zou onze samenleving goed doen. Dat je midden in het leven ook eens langzaam mag zijn, en als je oud bent snel.’
Geißler duidt ons tijdtekort, met historisch besef, treffend. Niet dat we dat allemaal nog niet wisten maar het is wel confronterend en doet je denken waar we met z’n allen mee bezig zijn.

Achter de coulissen
Terug naar Utrecht. Laatst zat ik in een lokaal filmcafé achter de man in het witte pak. Buiten was het hondenweer en het café boodt een mooie schuilplek. Ik observeerde hoe hij op z’n gemak zijn cappuccino opdronk.
De serveerster bracht het eten en mijn gedachten dwaalden af … Om onszelf niet te vergeten, nemen we selfies. We leggen de tijd vast als geheugensteuntje, voor het verdwijnt. Het lijkt wel of deze man ons leven vastlegt. Alsof hij vanuit de coulissen bekijkt hoe wij als dwazen op het tijdtoneel rondrennen.
Toen ik weer keek was hij weg. Als u hem ziet, volg hem, want hij weet de weg.

Bronnen: 360magazine.nl, timesandmore.com en zeit.de
(Afbeeldingen: Paolo Ventura)


  1. De tijd als idee ontstond aan het einde van de middeleeuwen met de komst van het mechanische uurwerk. De uitvinder was vermoedelijk een monnik uit een klooster ten noorden van Milaan. Dat uurwerk was vooral als wekker bedoeld, het moest de monniken helpen om op de juiste momenten te bidden. ↩︎
  2. Dit zou een lossere band tussen werk en inkomen moeten bewerkstelligen. In de 15e eeuw werd het al door Johannes Ludovicus Vives (1493–1540) als oplossing geopperd. ↩︎
Advertenties

2 gedachtes over “Uit de tijd

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s